მსოფლიოს ერთ-ერთ ყველაზე შორეულ კუთხეში, წყნარი ოკეანის სიღრმეში, მეცნიერებმა აღმოაჩინეს ადგილები, რომლებსაც ადამიანური საქმიანობა თითქმის სულაც არ შეხებია — და ახლა ეს განძი სამუდამოდ დაცულია.
სადაც ბუნება ჯერ კიდევ თავისუფალია
მარშალის კუნძულების ჩრდილოეთ ნაწილში მდებარე ბიკარისა და ბოკაკის ატოლები ჰავაისა და ფილიპინების დაახლოებით შუა გზაზე მდებარეობს. მეზობელ დასახლებულ ატოლებიდან ისინი 72-დან 239 მილამდე მანძილზეა დაშორებული — საკმარისი მანძილი იმისათვის, რომ ბუნებამ ათწლეულების განმავლობაში საკუთარი კანონებით იარსებოს.
ჰავაის უნივერსიტეტის მეზღვაური ეკოლოგი, კვლევის მთავარი ავტორი დოქტორი ალან ფრიდლანდერი მიიჩნევს, რომ ეს ატოლები მსოფლიოში ყველაზე ხელუხლებელ ეკოსისტემებს შორის არიან — და ამ სახით ისინი გვიჩვენებენ, როგორი შეიძლებოდა ყოფილიყო ბუნება ისეთ ადგილებში, სადაც ადამიანი უკვე შეიჭრა.
რა დაინახეს მეცნიერებმა წყალქვეშ
2023 წელს დაწყებული მასშტაბური კვლევის ფარგლებში გუნდმა გამოიყენა მყვინთავები, წყალქვეშა ვიდეო კამერები, ღრმა ზღვის ჩამწერი მოწყობილობები და წყალქვეშა ნავი. შედეგები განსაცვიფრებელი აღმოჩნდა:
- 266 ჯგუფი რიფის თევზი
- 79 ჯგუფი ღრმაწყლიანი სახეობა
- ზღვის 15 სახეობის მსხვილი მტაცებელი, მათ შორის ზვიგენები და ვახო
- ათობით ფრინველთა გამრავლების კოლონია
- კუს ბუდობის აქტიური ადგილები
- სხვადასხვა ტიპის მცენარეული საფარი
საყურადღებოა, რომ აღმოჩენილი სახეობებიდან 14 მარშალის კუნძულებისთვის ადრე საერთოდ არ ყოფილა ცნობილი, ხოლო ორი მათგანი შესაძლოა მეცნიერებისთვის სრულიად ახალი სახეობა იყოს. კვლევა გამოქვეყნდა ჟურნალ Frontiers in Marine Science-ში.
დაცვა — მომავალი თაობების საჩუქარი
კვლევის დასრულებიდან ორი წლის თავზე, მარშალის კუნძულების მთავრობამ ატოლების გარშემო დაახლოებით 18 500 კვადრატულ მილზე გამოაცხადა ქვეყნის პირველი ეროვნული სამარინო სანქტუარი. დოქტორი ფრიდლანდერი ხაზგასმით აღნიშნავს, რომ ბიკარი და ბოკაკი მხოლოდ მარშალის კუნძულების კი არ არის სიამაყე — ისინი მთელი კაცობრიობის საგანძურია.
ათწლეულების განმავლობაში ამ ეკოსისტემების დაცვაზე პასუხისმგებლობა უტირიკის ატოლის თემს ეკისრებოდა, რომლებმაც ტრადიციული ცოდნითა და ერთგულებით შეინარჩუნეს ეს სიწმინდე. მათი წვლილი ამ ბუნებრივი მემკვიდრეობის შენარჩუნებაში შეუფასებელია. ისევე, როგორც კოკოსის ზეთი თვითმფრინავების მწვანე საწვავად იქცევა, ეს ამბებიც გვახსენებს, რომ ბუნებასა და ტექნოლოგიებს შორის ჰარმონიის პოვნა შესაძლებელია.
ამ გადაწყვეტილებამ კიდევ ერთხელ დაამტკიცა, რომ მარშალის კუნძულების მსგავსად, მცირე ქვეყნებსაც შეუძლიათ დიდი ისტორიული ნაბიჯების გადადგმა გლობალური გარემოს დასაცავად.
დასკვნა
ეს ამბავი გვახსენებს, რომ გარემოს დაცვა შეიძლება წარმატებით დამთავრდეს. ბიკარისა და ბოკაკის ატოლების სამარინო სანქტუარად გამოცხადება იმედის ნიშანია — დამტკიცება იმისა, რომ ბუნება, როცა შანსი ეძლევა, საოცრად კარგად ართმევს თავს.
წყარო: goodnewsnetwork.org
QR კოდი
სტატიის ციტირება
შენი პოზიტივი. (2026). წყნარი ოკეანის ორი ატოლი გახდა პირველი სამარინო სანქტუარი. 14 ნოემბერი, 2026. https://shenipositive.ge/tsynari-okeanis-ori-atoli/



