100 მილიონ კიბორჩხალაში მხოლოდ ერთხელ დაბადებული თეთრი “მოჩვენება” მეცნიერებს უნიკალურ შანსს აძლევს — გაიგონ, რატომ შეიძლება ზღვის ამ არსებებმა განსხვავებული ფერები მიიღონ. ახლა კი ეს განსაკუთრებული სტუმარი ახალ სახლს პოულობს — სამეცნიერო ლაბორატორიაში.
კასპერი — ახალი ვარსკვლავი მეინის საზღვაო მეცნიერების ცენტრში
უნივერსიტეტ New England-ის Girard-ის საზღვაო მეცნიერების ცენტრმა თეთრი კიბორჩხალა მიიღო, რომელსაც სახელად კასპერი დაარქვეს. ცხოველი მეინის შტატის აკვარიუმიდან გადმოიყვანეს — გადაცემა კი UNE-ის კურსდამთავრებულმა რუ მოტულსკიმ მოაწყო, ვინც თავად მონაწილეობდა ამ კვლევით პროექტში სტუდენტობის დროს. სიმბოლურად, კასპერი ზუსტად ჰელოუინის წინ ჩამოვიდა — გარეგნობა ხომ შესაბამისი აქვს.
კასპერი შეუერთდება უკვე არსებულ კოლექციას, რომელიც მოიცავს სხვადასხვა ფერის კიბორჩხალებს:
- ნარინჯისფერი
- ლურჯი
- ყვითელი
- იისფერი
- კალიკო
ყველა მათგანი სპეციალური კვლევის ნაწილია, რომლის მიზანია გაირკვეს, თუ რა გენეტიკური მექანიზმები იწვევს ჩვეულებრივი მოყავისფრო-ყურძნისფერი ფერის ნაცვლად ასეთ სიურპრიზებს. არაბეთის ზღვის ვეშაპის მსგავსად, ეს კიბორჩხალებიც მეცნიერებს ბუნების უნიკალური მრავალფეროვნების შესწავლის საშუალებას აძლევენ.
15 000 გენი — ფერის საიდუმლოს გასახსნელად
კვლევას ხელმძღვანელობს საზღვაო მეცნიერებათა პროფესორი მარკუს ფრედერიხი. მისი გუნდი 2024 წლიდან მუშაობს ამ მიმართულებით, მას შემდეგ რაც ცენტრში ნარინჯისფერი კიბორჩხალა — სახელად პიჩი — მოხვდა. პიჩი განსაკუთრებული გახლდათ: მან შთამომავლები გამოიყვანა, რომელთა ფერი ჩვეულებრივი მოყავისფროდან ლურჯამდე მერყეობდა. ეს მკვლევარებს იშვიათი შესაძლებლობა მისცა — დაეკვირვებინათ, შეიძლება თუ არა ფერი მემკვიდრეობით გადაეცეს.
ახლა გუნდი 15 000-ზე მეტ გენს სწავლობს, რათა დაადგინოს, რომელი მათგანია დაკავშირებული გარსის ფერთან. მნიშვნელოვანია, რომ კვლევა სრულიად არაინვაზიური მეთოდებით მიმდინარეობს — კასპერს ან სხვა კიბორჩხალებს ვერავითარი ზიანი არ მიადგება.
სილამაზე — მეცნიერების საუკეთესო მოკავშირე
პროფესორ ფრედერიხის თქმით, კასპერი და მისი მსგავსი არსებები საზოგადოების ყურადღებას იმიტომ იქცევს, რომ ასეთი ეგზემპლარები ნამდვილად იშვიათი და თვალწარმტაცია. თუმცა მეცნიერებისთვის ისინი ასევე ფუნდამენტური ბიოლოგიური კითხვებზე პასუხების გასაღებია. ისევე როგორც სხვა უჩვეულო ცხოველები, კიბორჩხალების ეს იშვიათი სახეობები ბუნების გასაოცარი მრავალფეროვნების დასტურია.
ეს ნამდვილად კარგი ამბავია: ერთი პატარა, თეთრი კიბორჩხალა შეიძლება გახდეს გასაღები, რომელიც ბუნებაში ფერის გენეტიკური მრავალფეროვნების ერთ-ერთ დიდ საიდუმლოს ახსნის.
კასპერის ამბავი გვახსენებს, რომ ბუნებაში ყველაზე იშვიათი და მოულოდნელი სიურპრიზები ხშირად ყველაზე ღრმა მეცნიერული აღმოჩენების საწყისი ხდება. მეინის საზღვაო მეცნიერების ცენტრის გუნდი კი სწორედ ამ გზას ადგას — ნაბიჯ-ნაბიჯ, 15 000 გენის გავლით.
წყარო: goodnewsnetwork.org
QR კოდი
სტატიის ციტირება
შენი პოზიტივი. (2026). მეცნიერები “მოჩვენება-კიბორჩხალას” გენეტიკურ საიდუმლოს ხსნიან. 4 ოქტომბერი, 2026. https://shenipositive.ge/metsnierebi-mochveneba-ki/



